Jeta për njerëzit me aftësi të kufizuara në Kosovë, shpesh është e mbushur me sfida duke filluar që nga kushtet e papërshtatshme për një jetesë normale e deri te pamundësia për të gjetur punë, shkak i të cilave mbeten paragjykimet, diskriminimet, përbuzja e aftësisë së kufizuar dhe vetëdija e ulët e shoqërisë dhe mospërfillja nga ajo.

H.K, 54-vjeçare nga Prizreni thotë se ndarja e barabartë e pasurisë së familjes mes saj dhe vëllezërve nuk është diskutuar asnjëherë në familjen e saj. Duke pasur edhe dy vëllezër tjerë, ajo si vajza e vetme e prindërve, nuk ka qenë, madje as kandidate për të qenë e përfshirë në testamentin e familjes.

Shoqëria kosovare vazhdon të ketë një qëndrim paksa konfuz ndaj komunitetit LGBTIQ+, i cili gjithnjë e më zëshëm është në kërkim të mirëkuptimit, pranimit por edhe mbështetjes.

Reklamat janë pjesë e pandashme e medias, por shumë mesazhe barten pas tyre. Në TV, portale, rrugë e rrjete sociale, ato dinë të jenë seksiste e diskriminuese për gratë e burrat. Steriotipet në reklama nisen nga “tiparet e personalitetit”: gratë shpesh pritet të jenë akomoduese dhe emocionuese, ndërsa burrat zakonisht pritet të jenë të vetëbesuar dhe agresivë.

Shpresa O., 24 vjeçare, flet për përvojën e saj si praktikante e mjekësisë sanitare gjatë vitit të kaluar në hapësirat e Qendrës Klinike Universitare të Kosovës dhe ngacmimin që e kishte përjetuar në repartin ku e kryente praktikën.

Ata veç frikës së mund të infektoheshin me Covid 19 dhe të ishin bartës potencial të virusit tek familjet dhe shoqëria, e sfidës për raportuar në kohë reale, duhet të merrnin sa më shumë informacione nga sa më shumë njerëz në institucionet shëndetësore brenda vendit, e të përcillnin çdo ndryshim në vendet ku epidemia tashmë kishte arritur kulmin për t’i përkthyer termet në gjuhën që kuptoheshin nga qytetarët.

Gazetarët vazhdimisht njoftonin me më të rejat publikun. Ndër tjera, u njoftua se nga vendimet e qeverisë ishte mbyllja e shumë bizneseve, ndalimi i transportit publik e mbyllja e aeroportit, karantinimi i disa rajoneve të vendit, si dhe limitimi i qarkullimit të qytetarëve. Mediat s’do prekeshin nga masat drastike të qeverisë. Punëtorëve të mediave ju duhej vetëm një mjet identifikimi dhe mund të qarkullonin të lirë për punën e tyre. Por, puna e gazetarëve s’do mbetej e paprekur përgjatë pandemisë.

“Padyshim frika është pjese e çdo qenie njerëzore. Fillimisht, as ne nuk i kemi pas të qartaë se me çka kemi me u ballafaqu dhe kishte shumë dilema rreth mbrojtjes, apo kushtimisht me thanë rreth besimit se a me të vërtete po dimë te mbrohemi, por duke kaluar ditët edhe situata edhe puna jonë në terren u shndërrua në një rutine pothuajse tëzakonshme. Padyshim që në një situate jo të zakonshme, ka bërë që tv pjekem më shumë profesionalisht. Dinamika e punës ka qenë e madhe ashtu sikurse edhe vëllimi dhe zhvillimet e informatave”, thotë Arbreshë Uka, gazetare e KlanKosova.

Mënyra më e mirë për t’i shmangur lajmet e rreme është që lexuesi t’i sheh me sy kritik ndërsa mediat dhe profesionistët e fushës t’i identifikojnë kanalet që i shpërndajnë ato.

Radio Prizreni është radioja më e vjetër në Prizren. Sipas drejtuesve të saj është njëra prej mediave lokale më të goditura nga pandemia COVID-19, pasi që për 3 muaj redaksia nuk ka punuar, ndërkohë që vetëm tekniku në mëngjes ka vendosur programin 24 orësh.

“Ka qenë aq e vështirë sa nuk thuhet. Së pari të pajtohem me humbjen e burrave dhe tjetra që gjithë barra kishte rënë mbi ne. Fëmijët ishin të vegjël për të kuptuar çka ka ndodhur. Përveç ndihmave që na jepnin, nuk kishim të ardhura, e tetë fëmijët duhej ushqyer”, thotë ajo.

Të gjitha mediat në Kosovë u detyruan të riorganizohen për t’iu përshtatur situatës së re, e në rastin më të keq, shkurtuan stafin. Një pjesë e stafit u detyrua të punojë nga shtëpia, e të tjerë rrezikuan duke qenë në krye të punës për të raportuar rastet dhe përditshmërinë e re. Që këtu nis transformimi i raportimit, pasi që ai kishte edhe konotacion personal.